Idee 1085.                                                


O, er waren nog veel meer dingen in de war. De deugdzame Grieken streden tegen de wreede Turken, en leverden dagelyks de by zulke gelegenheden gebruikelyke heldendaden. [1] Ieder had er den mond vol van. Alleen God scheen alweer niet op z'n post te zyn. Marko Bozzaris en Ypsilanti deden waarlyk hun best. Maar 't hielp niet veel. En al de Grieken waren dapper. Maar dit hielp ook niet. En al de Turken waren van 'n glad verkeerd geloof. 't Hielp nog niet. Zelfs hielp 't niet dat ze zoo byzonder lafhartig waren, en overal by troepen te-gelyk op de vlucht sloegen zoodra maar n Griek zich vertoonde... tch werden elke week alle grieksche vrouwen, kinderen en grysaards vermoord. Wouter's historische en krygskundige kritiek ging niet ver genoeg om te vragen waarom de grieksche helden dit toelieten? Hy hield zich aan de verantwoordelykheid van z'n god, en was recht boos over zooveel plichtverzuim. Ignorantie kon de trage wereldbestuurder ditmaal niet voorwenden. De zaak was notoir, want de kinderen op de straat bezongen in tranenwekkende liedjes de heldendaden der Grieken, en 't voortdurend wegloopen van die onchristelyke Turken. Menig orgelman in Europa had goede dagen te danken aan de onmacht of de onverschilligheid van Wouter's god.

En zie, daar vernam hy dat de ergernis over al dat plichtverzuim zelfs was doorgedrongen naar vreemde streken, naar 't verre Engeland... hoofdstad: Londen aan de Theems met veel handel, scheepvaart en 'n yzergietery. Beeft by 't hooren van 't Nederlandsch geschut. De protestantsche godsdienst is de heerschende. Heeft ook bezittingen in Azin, Afrika, Amerika en Australie. Regeeringsvorm: koninklyk. Getal inwoners...  

Hm... zveel! Min n nu. Want zekere dwaas - dichter en lord was-i ook - had er z'n zinnen opgezet om 't land uitteloopen, en met de Grieken meetedoen. De man heette Byron, of zoo-iets, en verliet z'n vaderland...

Wel zeker, dit had Wouter ook willen doen - en met pleizier! - om aan z'n god en die Turken 'n lesje te geven als-i maar... permissie had kunnen krygen van z'n moeder, d.i. als-i maar niet 'n armzalig schooljongentje geweest was! Ach, hoe gaarne had hy dien gelukkigen engelschman gevraagd hoe men 't toch aanlegt om lord, dichter en held te worden? En wat men doen moet, om van kleinen jongen zich optewerken tot onsterfelykheid... niet die uit den katechismus! Een voorrecht dat-i zou te deelen hebben met ieder ander die geloofd zal hebben en gedoopt zal zyn kwam hem niet byzonder wenschenswaard voor. Hy wilde in dit geval niets weten van verlossing, zoendood en genade - altemaal dingen die zeer belangryk zyn in de schooltheologie, en waarin-i dan ook op elk examen de eerste noot behalen zou - maar de prikkel die hem thans aandreef, was van geheel anderen aard. In z'n verbeelding zag-i hooggekleurde prenten met onderschriften als: Wouter's begrafenis by Thermopylae. De lykstaatsie bewoog zich over 'n plaveisel van doodgeslagen Turken, drie man hoog, en zoo breed als de prent maar eenigszins toeliet.

Daar by Thermopylae namelyk, had-i, zoud-i, moest-i...

Ach, ach, ach, hy had nog niets gedaan, niets nog! De Turken maakten laaghartig misbruik van z'n verdrietige onvolwassenheid. En die m'nheer Byron ook.

Was er niet valsheid in dat vooruitloopen van 'n mededinger, die - geheel buiten zyn schuld immers - nog niet gereed was? Ook deze onbehoorlykheid had God moeten voorkomen, meende Wouter. By zoo'n verkrachten van wet en regel, was er geen eerlyk mededingerschap mogelyk. Kon de Wereldgeschiedenis niet even wachten tot-i gereed was?

Dan zoud-i...

Wat? Hoe? Wanneer? Waarheen?

Alweer die martelende vragen!

Hy gevoelde behoefte om te schreien. En als-i de plaats voor 't kiezen had gehad, waar-i door ontlasting van z'n gemoed z'n wrevel had mogen verzachten tot weemoedigheid... och, dan had-i willen uitschreien aan Femke's borst.

Het is opmerkelyk dat een der zr weinigen die 't verband zouden begrepen hebben tusschen... dat en dit, juist de Engelschman was, dien hy zoo verwenschte.

Ik geloof namelyk dat Byron - in-weerwil van z'n verzen dan (56) - inderdaad dichter was. [2]


[1] O, er waren nog veel meer dingen in de war. De deugdzame Grieken streden tegen de wreede Turken, en leverden dagelyks de by zulke gelegenheden gebruikelyke heldendaden.

In dit idee worden weer wat goddelijke inconsistenties vanuit kinderlijk perspectief behandeld. Naar de werkelijke historische tijd gerekend is het ca. 1820.


[2] Ik geloof namelyk dat Byron - in-weerwil van z'n verzen dan (56) - inderdaad dichter was.

Byron had in ieder een groot taalgevoel en veel scherpzinnigheid. Er is sinds hij leefde veel over hem geschreven o.a. omdat hij zo'n typisch en bekend romantisch poet van zijn tijd was, maar het meeste of alles daarvan zal Multatuli onbekend zijn geweest.

Idee 1085.