Idee 490.                                                 


Wat beduidt het woord god?

Ik zeg: weten. Myn vriend Van der Tuuk, de orientalist, zal nasporen of ik gelyk heb, en dan zal ik u uitleggen langs welken weg ik gekomen ben tot die conjectuur, voor ik wist dat ons woord weten zuiver sanscrit is. *  Er is veel te leeren uit taalstudie. Jammer dat zoovelen daaruit niets leeren dan... taal.

 *  Myne gissing wordt bevestigd door de nadere bepaling der beteekenis van den wortel. Daarin ligt het begrip van heilig weten, het weten van verheven zaken, 't priesterlyk weten. Met dien wortel is dan ook het woord vedah verwant, en misschien avesta, dat wy dan in ons imperfectum wisten bewaard hebben. Ik houd ons woord god, goden, voor 'n anderen vorm van Wodan - de verwisseling van g en w is frequent - en in dat woord bleef de oorspronkelyke vorm vry wel behouden. Ook ons wet is waarschynlyk van denzelfden stam. (1872)


Ik geloof niets van deze Multatuliaanse woordherleidingen - en zie mijn commentaar bij 488 en 489. Maar stel dat er iets van aan is: So what? Wat zouden we geleerd hebben als we zouden weten dat in een ver verleden een groepje jagers en verzamelaars in hun alwijsheid woorden gebruikten voor hun begrippen van "god" en "weten" die in hun taal van één en dezelfde grammaticale stam afgeleid waren? Mij dunkt niet veel meer dan enig inzicht in hun verwarde begrips- en taal-vorming.

Idee 490.