Idee 15.                                               


Een Hollandsche moeder keurt de fransche gewoonte af, kinderen te doen zogen door 'n gehuurde vrouw. Ook ik vind dat afschuwelyk.

Een hollandsche moeder voelt zich diep ongelukkig als zy door zwakte of krankheid wordt verhinderd "geheel moeder" te worden door met zichzelf het kind te voeden waarvan ze door 't baren "moeder werd voor een deel".

Maar vaders zenden hun kinderen naar school.

Zoo ver wetenschap staat boven onkunde, zoo ver idee staat boven stof, zoo ver geest staat boven lichaam...

Z ver staat 'n hollandsche vader beneden die fransche moeder.

Van force majeure spreek ik niet.

Een moeder die geen voedzaam zog heeft is ongelukkig.

Een moeder die voedzaam zog heeft, en haar kind besteelt door dat voedsel terugtedringen in de teleurgestelde klieren, is misdadig.

En een vader die 't menschmaken van z'n zoon uitbesteedt tegen zoveel in de maand... wl, zoo'n vader moest 'n fransche vrouw getrouwd hebben.


Hier kan een boel tegengeworpen worden dat stoelt op M.'s eigen leven, geldend gebruik, of het numerieke overwicht van Fransen over Nederlanders. Ik merk alleen op dat

1. de meeste uitzonderlijk begaafde pubers (met als beste voorbeelden schakers als Polgar en Leko, of musici) tegenwoordig thuis opgeleid zijn, en niet of alleen zeer incidenteel naar school zijn geweest; en
2. ik ken vrijwel niemand die met plezier naar school is geweest.

Alleen dat laatste feit is voldoende reden overwegend tegen school-onderwijs te zijn, zeker voor intellectueel begaafde kinderen:

Het kn niet goed voor mensen zijn dat wat ze als mens onderscheidt - hun vermogen tot rationeel begrip en redelijk samenwerken: hun leer-vermogen - hen systematisch tot iets saai-pedants wordt gemaakt middels instituties die hen zouden moeten onderwijzen doch feitelijk geestelijk verminken. (Zie 74, 136, 276)
 

Idee 15.