Negende geschiedenis van Gezag
HASSAN
verkocht dadels in de straten van Damaskus. Als ik zeg dat hy die
dadels verkocht, bedoel ik eigenlyk dat hy ze niet verkocht, want z'n
dadels waren zoo klein, dat niemand die koopen wilde.
Met
verdriet en afgunst zag hy hoe ieder den ryken AOULED begunstigde, die
naast hem woonde op 'n mat. Want ze woonden op matten, in Damascus,
met zeer hooge verdieping, omdat ze geen dak boven zich hadden. De
rykdom van AOULED bestond dan ook niet in huizen, maar in 'n
tuin die zeer vruchtbaar was, ja zóó vruchtbaar, dat de dadels die er
groeiden zoo groot waren als drie gewone dadels. En daarom kochten de
voorbygangers de dadels van AOULED, en niet de dadels van HASSAN.
Daar
kwam in de stad 'n Derwisch die wysheid te veel had, en te weinig
voedsel. Althans hy ruilde z'n kennis voor spyze, en men zal zien hoe
onze HASSAN welvoer by dien ruil.
- Geef
my te eten gebood hem de Derwisch, dan zal ik doen wat geen Khalif
voor u doen kan. Ik zal het volk dwingen uw dadels te kopen, door die
groot te maken, ja, grooter dan de vruchten van AOULED. Hoe groot zyn
die?
-
Helaas, Derwisch van Allah gezonden - ik kus uwe voeten - de dadels
van AOULED - Allah geef hem krampen - zyn driemaal grooter dan gewone
dadels! Treed binnen op m'n mat, kruis uwe beenen, wees gezegend, en
leer my m'n dadels grootmaken, en het volk te dwingen die te koopen.
HASSAN
had kunnen vragen, waarom de Derwisch die zoo bekwaam was, spyze
behoefde? Maar chicaneeren deed Hassan nooit. Hy zette z'n gast
gekookt leder voor, alles wat hy overhad van 'n gestolen geitebok.
De
Derwisch at, verzadigde zich en sprak:
-
Driemaal grooter dan gewone dadels zyn de vruchten van uw buurman...
hoe groot wilt ge dat de uwen worden, o HASSAN, zoon van ik weet niet
wien?
HASSAN
bedacht zich even, en zeide:
-
Allah geve u kinderen en vee! Ik wenschte dat m'n dadels
driemaal grooter waren, dan ze door u gemaakt worden.
- Zeer
wel, sprak de Derwisch. Zie hier 'n vogel, dien ik meebracht uit het
verre Oosten. Zeg hem dat elk uwer dadels zoo groot is als drie van uw
dadels.
- Ik
wensch uw vrouwen en kameelen, o Derwisch - die aangenaam riekt als
olyven - maar wat zal het baten of ik dezen vogel zeg wat niet is?
- Doe
naar m'n zeggen, hernam de wyze man. Daarvoor ben ik Derwisch, dat ge
me niet begrypt.
HASSAN
wenschte den vogel lengte van veeren, en noemde hem Rock. Maar
't was geen rock *). 't Was 'n kleine vogel
die wel wat op 'n raaf geleek, met losse tong en hippelende tred. De
Derwisch had hem meegenomen van Indaloes **) waar
hy was aangebracht door kooplieden, die over zee waren gekomen uit het
land waar de menschen op negers gelyken, schoon 't ver is van Afrika.
Dat HASSAN het beest "rock" noemde, was omdat hy had opgemerkt dat
iemand wie men iets vraagt, uitdyt. En ook 't omgekeerde. Wie wat
noodig heeft van 'n ander, krimpt in. Zoo was 't in Damaskus.
HASSAN
kromp in en zeide:
- Ik ben
uw slaaf, o vogel Rock! M'n vader was 'n hond... en elk myner
dadels is zoo groot als drie van m'n dadels!
- 't Is
wel, zei de Derwisch. Ga zóó voort, en vrees Allah!
HASSAN
ging zoo voort. Hy vreesde Allah, en vertelde maar altyd door
aan den vogel, dat z'n dadels onmogelyk groot waren.
Het loon
der deugd bleef niet uit. Nog geen driemaal had de Khalif al de
bewoonsters van z'n harem laten ombrengen... nog had geen moeder den
tyd gehad hare dochters behoorlyk gereed te maken voor de markt te
Roem ***), nog had HASSAN geen enkel verdwaald
geitenbokje ontmoet, om hem gezelschap en in 't leven te houden op z'n
mat, en ziedaar, de vogel riep:
- M'n
vader is een hond...
Dit is
niet noodig, maar hy zei 't HASSAN na.
... m'n
vader is 'n hond, kryg lengte van veeren, de dadels van HASSAN BEN
§) ...
Ik weet
den naam van HASSAN's vader niet, en als de man 'n hond was, komt het
er ook niet op aan.
- De
dadels van HASSAN zyn driemaal grooter dan ze zyn!
Toen
waren er betweters in Damaskus, die dit tegenspraken. Maar 't
duurde niet lang. Er was namelyk, in de stem des vogels iets dat de
lucht deed trillen op 'n wyze die invloed had op de straalbreking. De
dadels groeiden, groeiden... in aller oogen!
En de
vogel riep al maart voort:
- De
dadels van HASSAN zyn driemaal grooter dan ze zyn!
En ze
groeiden! Men overgaapte zich om er in te byten.
En
AOULED wwerd zeer mager. Maar HASSAN kocht veel geitebokken en
lammeren, en hy bouwde een dak over z'n mat. Hy werd zeer eerlyk, en
vond het schande als iemand, die zelf geen lammeren had, een opat van
de zynen. En hy ging voort Allah te vreezen.
Deze
vroomheid en die rykdom had hy te danken aan den kleinen vogel, die
altyd hetzelfde zei, en leugen tot waarheid maakte door herhaling.
Ieder vond HASSAN's dadels groot, ieder was gedwongen die te koopen,
ieder...
Behalve
HASSAN zelf, die in stilte zich voorzag by AOULED, wiens eenige klant
hy was. [1]
*) Rock is 'n reuzenvogel in de mythologie van het
Oosten. Onze kasteelen in 't schaakspel waren vroeger Olifanten, nog
vroeger rocks. Van hier 't woord rokeeren.
[2]
**) Indaloes = Pertjah = Sumatra.
Ik denk dat het een Beo was, die over Sumatra van Nieuw-Guinea
kwam. Het woord Beo (nababbelaar naklapper) zou wel eens de rationeele
wortel van Biologie kunnen wezen. [3] Op gelyken grond heeft misschien
λογος 't aanzien van ons: leugen geschonken. Zie 't
Evangelie van Johannes, cap I. vs. 1. [4]
***) Konstantinopel.
§) Ben = zoon.
[1] En zo pleegt het meer te gaan in
de wereld. Merk op dat dit één van Multatuli's geschiedenissen van
gezag is is, en dat de hier behandelde vorm van gezag die van geloof
in reclame en propaganda is - en dat een groot
deel van het economisch budget van het Westen (ongeteld vele
tientallen miljarden dollars of euros jaarlijks) geïnvesteerd wordt
in reclame die zelden logisch beter of anders is dan "De
dadels van HASSAN zyn driemaal grooter dan ze zyn!"
Ter illustratie: Ik schrijf dit in
begin 2004, en mijn Nederlandse tijdgenoten worden al maanden door hun
politieke voorgangers, door de hen dienende journalisten, en door veel
van hun landgenoten ad nauseam toegesproken met de frase 'normen en
waarden', gewoonlijk uitgesproken met een uitgestreken gezicht, een
preuts konijnemondje, en een groot non-verbaal vertoon van deugdzaamheid en
authenticiteit. Toch is 'normen en waarden' een even inhoudsloze kreet
als 'boeken en tijdschriften' of 'kleren en schoenen' als het om
mensen of ideeën gaat: Het betreft immers verpakkingen zonder
dat van de inhoud gesproken wordt.
Wie denkt iets moreels of ethisch te
doen of zeggen wanneer ie de kreet 'normen en waarden' gebruikt
(kennelijk: miljoenen volwassen Nederlanders) kan net zo goed denken
aan wiskunde te doen als hij, met een hoogst intelligent
gezicht en een superieure glimlach, 'differentiaal-vergelijking'
zégt.
Het is echter de favoriete kreet van
de gristenneurotische zemelaar JeejPeej Balkenende, naar eigen zeggen
'EmPee', en vervuld van "waardennormen" (zegt ie
zelf, want zo spreekt ie: gristenneurotisch snel, met veel weglatingen
en met een castratenstemmetje), vol van zichzelf en vol van veel
gebakken lucht met een ranzig-stupide politieke en zedelijke walm.
Nee, ik mag 't manneke inderdaad
niet, lezer - en dat niet omdat het me voorkomt een duizendste rangs
ventje te zijn dat geheel door toeval en gebrek aan gewicht naar boven
is gevallen in een functie die hij evident niet aankan, want
dat komt meer voor, net als geboortedefecten, die men een mens evenmin
kwalijk kan nemen als de geboorte, maar omdat ik zo iemand qua
taalgebruik, stemgeluid, uiterlijk en presentatie een ridicule
aanfluiting vind als premier van een land, zèlfs een landje zo klein
en provinciaal als Nederland, en omdat de man wèl intelligent genoeg
is om te weten dat hij noch intelligent genoeg is noch de overige
kwaliteiten heeft die een eerste minister benodigt om behoorlijk z'n
plicht te kunnen doen. (Wie 't niet wist: "premier" betekent
"eerste".)
Hoe 't zij: Alles en iedereen die de
afgelopen maanden in Nederland van 'normen en waarden' heeft gesproken met een
uitgestreken gezicht en een air van moraliteit was een oplichter of
gedroeg zich als inwoner van Damaskus, die zich door een domme vogel
liet aanpraten dat 1=3, en daar naar handelde.
De gelovers in de malle praatjes van
JeejPeej de gristenneurotische EmPee menen wellicht eerlijk dat ze
zich moreel gedragen als ze zinledige morele frases uitbalken over
'normen en waarden' (zoals de frase zelf) en dat ze een goed mens
zouden zijn omdat ze 'normen en waarden' zéggen.
Het enige excuus dat ik hiervoor kan
bedenken is aangeboren onoverkomelijke domheid. Zalig zijn de armen
van geest - hun hersens zijn driemaal beter dan ze zijn, en daarom
zijn ze zes maal gelukkiger dan ze kunnen worden!
[2] "Van
hier 't woord rokeeren."
Ik geloof er niets van, en de reden
die M. geeft voor de naam -
Dat HASSAN het beest "rock" noemde, was omdat hy had opgemerkt dat
iemand wie men iets vraagt, uitdyt.
- begrijp ik ook al niet. Is 't ironisch bedoeld?
[3] Met "Biologie"
bedoelde M: hypnose.
[4] Zie verder
idee 175, dat één van M.'s hoofdideeën
is.
