Nederlog        

 

31 januari 2009

 

Buruma vindt het ook (Wilders)

 

In de New York Times van 29 januari staat een aardig stukje van Ian Buruma over de beslissing van het Amsterdams gerechtshof om Wilders te doen vervolgen. U vindt het origineel in de laatste link.

Het begint zo:

IF it were not for his hatred of Islam, Geert Wilders would have remained a provincial Dutch parliamentarian of little note.

en vat vervolgens het argument van het hof  (*) heel kort samen, vooral door te wijzen op het feit dat

Dutch criminal law can be invoked against anyone who “deliberately insults people on the grounds of their race, religion, beliefs or sexual orientation.”

en zegt dan dat

Whether Mr. Wilders has deliberately insulted Muslim people is for the judges to decide. But for a man who calls for a ban on the Koran to act as the champion of free speech is a bit rich. When the British Parliament refused to screen Mr. Wilders’s film at Westminster this week, he cited this as “yet more proof that Europe is losing its freedom.” His defenders, by no means all right-wingers, also claim to be standing up for freedom. A Dutch law professor said he found it “strange” that a man should be prosecuted for “criticizing a book.”

This seems a trifle obtuse. Comparing a book that billions hold sacred to Hitler’s murderous tract is more than an exercise in literary criticism; it suggests that those who believe in the Koran are like Nazis, and an all-out war against them would be justified. This kind of thinking, presumably, is what the Dutch law court is seeking to check.

Inderdaad, en het is niet zo - zoals het vonnis van de rechtbank ook laat zien - dat Wilders wordt vervolgd "for “criticizing a book”", maar voor de manier waarop hij dat doet, en wel in het bijzonder door gelijkstellingen van de Islam en het fascisme, en van de Koran en Hitler's "Mein Kampf", wat hij doet als parlementariër, met een groot podium, en een groot politiek en persoonlijk eigenbelang in opgang en bekendheid, en wellicht met grote maatschappelijke gevolgen, zoals meer macht voor hem en zijn partij.

Buruma schrijft ook in beginsel terecht

If Mr. Wilders were to confine his remarks to those Muslims who do harm freedom of speech by using violence against critics and apostates, he would have a valid point.

Ik schreef hier echter "in beginsel" om twee verschillende redenen namelijk (i) omdat het ook dan de vraag blijft of het soort kritiek dat Wilders heeft, en de termen - in het bijzonder de beweerde gelijkstellingen en gelijkwaardigheden - waarin hij zij kritiek uit minimaal rationeel zijn en (ii) omdat er heel wat rationele kritiek op de Islam mogelijk is, zij het dat een rationeel debat hier boven het niveau van politieke propaganda-kretologie moet stijgen om minimaal rationeel te kúnnen zijn. (**)

En één van de dingen die een publiek rationeel debat in Nederland over de Islam heel moeilijk maken is nu juist de prominente aanwezigheid van Wilders en dergelijken die er op wensen te staan, uit naam van de vrijheid, dat dergelijke publieke discussies vooral gevoerd worden - althans in de media, die veel meer mensen bereiken dan andere vormen van publieke discussie, als in universiteiten of zalen met publiek - in termen van de gelijkstelling van Islam en terrorisme en fascisme, en van (willekeurige dan wel alle) aanhangers van de Islam alsof zij terrroristen en fascisten zouden zijn, vanwege hun religie, en zo niet openlijk dan in het geheim. (***)

In zijn laatste alinea schrijft Buruma:

The lawsuit against Mr. Wilders has been hailed in the Netherlands as a good thing for democracy. I am not so sure. It makes him look more important than he should be.

Ja, maar de juridische vraag is niet zozeer de politieke vraag of Wilders' vervolging "a good thing for democracy" is.

Dat laatste staat inderdaad te bezien, maar hangt vooral samen met het gemiddelde niveau van zijn stemrecht hebbende aanhang en met het idem van de Nederlandse kiezer, en wellicht ook met het politieke en economische klimaat in Nederland.

Hoe dit zal uitpakken weet ik niet, want het te volgen proces functioneert natuurlijk ook als podium voor Wilders, zijn meningen en zijn volgelingen, die het ongetwijfeld tot een politiek proces zullen trachten te maken in hun propaganda.

Maar zoals ik eerder uitgelegd heb, na het vonnis gelezen te hebben, meen ikzelf dat het Amsterdams hof niet zoveel rationele keuze had om vervolging van Wilders te gelasten, gegeven de klachten van de klagers waar het hof vonnis over wees en de bestaande Nederlandse wetsartikelen waar de klagers zich op beroepen.

En het komt me verstandig voor, zeker voor wie een politisering van het proces tegen Wilders wil matigen of verhinderen, om een duidelijk onderscheid te maken tussen enerszijds het recht van de klagers om te klagen bij het hof en het recht van het hof Wilders te doen vervolgen in antwoord op deze klachten, dat tot zover, afgezien van de persoon, de meningen en de terminologie van Wilders alledaags recht is, dat in beginsel z'n voortgang moet vinden, en anderszijds wat Wilders en zijn medestanders zullen proberen te maken van dat proces, namelijk wéér een prominent podium voor de behartiging van zijn persoonlijke en politieke belangen, en jacht op politieke en maatschappelijke macht, en wellicht ook, gezien het niveau van de Neerlandse media, wat de media zullen proberen te maken van dat proces, namelijk wéér een aanleiding hun eigen kijkcijfers, de persoonlijke populariteit van media-BN'ers, en hun eigen inkomen en status te verbeteren met sensationele en sensationaliserende infotainment. (****)


P.S. Er is dus nu al de vreemde constructie dat Wilders publiek om bescherming vraagt in de media voor mr. Spong, die één van de advocaten van klagers bij de Amsterdamse rechtbank is, en die voorstander is van vervolging, omdat mr. Spong ondertussen bedreigd wordt door aanhangers of sympathisanten van Wilders.

Op die manier rationeel recht doen en recht spreken wordt héél moeilijk - maar het is waar dat dit dan moeilijk is vanwege het politieke klimaat eromheen, met een beklaagde die medestanders heeft die de loop van het recht willen belemmeren c.q. uit het proces tegen hem politiek voordeel proberen te halen.

(*) Dit is een link naar de site DeRechtspraak.nl, waar het vonnis in z'n geheel, maar geanonimiseerd, te lezen is.

Tip voor geïnteresseerde niet-juristen:

Bijna aan het eind van het vonnis in de link staat een lijst van in het stuk gebruikte juridische afkortingen. Als u daar eerst een blik op slaat, en ca. halverwege de tekst van het vonnis op de geciteerde wetsartikelen, dan wordt het juridisch proza daarna een stuk begrijpelijker.

(**) Mijn punt hier is vooral logisch/cognitief en niet juridisch:

ALLES wat ik tot nu toe van Wilders en de PVV las over "de Islam" was politieke propaganda-kretologie zonder het minste rationele niveau of enige rationele inhoud, kennelijk gespeend van alle kennis van Islam, filosofie, theologie, logica, wetenschap, geschiedenis of beschaving.

Wat is de zin van een publiek debat met mensen die ofwel debiel en onwetend zijn ofwel het debat alleen op een debiel en onwetend propaganda-kretologisch niveau willen of kunnen voeren?

(***) En dit is vooral politiek-maatschappelijk en logisch bedoeld:

Het soort debatten wat in de Nederlandse media gevoerd wordt, in het bijzonder de TV en de radio, die voor een aanzienlijk deel ook de toon en de inhoud van de meeste andere maatschappelijke debatten over dezelfde kwesties in grote mate helpen bepalen, is vaak nauwelijks rationeel, want bestaat gewoonlijk uit het uitwisselen van propaganda-kretologie.

Dit ligt niet alleen aan Wilders e.d. (Verdonk, Fortuyn, Leefbaren), maar het is wel beangstigend, want het betekent dat de platste populisten de meeste kans hebben via de media hun propaganda te slijten aan de meerderheid, en mede daardoor publiek rationeel debat grotendeels onmogelijk te maken.

Maar inderdaad: Dit ligt ook en vooral aan veertig jaar debilisering van het Nederlands onderwijs en aan de totale onverantwoordelijkheid van de makers van vooral TV, die kennelijk alleen om kijkcijfers geven, en - daarom, vooral! - niet om de beschaving of rationaliteit van hun publiek, laat staan om de gevolgen van verrotte en corrupte media in een rechtsstaat waarin zij de voornaamste kneders van de publieke opinie zijn.

(****) Voor de goede logische orde: Natuurlijk hebben Wilders en zijn medestanders het recht te proberen een proces tegen Wilders te politiseren, is het niet in dan buiten de rechtbank, en hebben  prominente media-BN'ers het recht hun eigen publieke status te bestendigen met infotainment ten behoeve van Wilders.

Maar dat zijn dan het soort rechten dat ik tolereer en betreur als menschlich-allzu-menschlich.

Maarten Maartensz

        home - index - top - mail